آفتاب کرمانشاه

چرا رییس جمهوری مناسب‌ترین گزینۀ ریاست مجمع تشخیص است؟/ 10 دلیل

شناسه خبر » 288541

تاریخ انتشار » 1397/10/09-12:36

تعداد بازدید ها » 254

آفتاب كرمانشاه:  این نوشته 10 دلیل سیاسی و تاریخی و حقوقی آمده نا نشان داده شود مناسب ترین گزینه برای ریاست مجمع«رییس جمهوری» است.

 عصر ایران؛ مهرداد خدیر- دو سال پیش در همین دی ماه و البته طبعا بعد از درگذشت آیت‌الله هاشمی رفسنجانی نوشتم با خروج این سیاست‌مدار از صحنه گمانه‌زنی دربارۀ رییس جدید مجمع تشخیص مصلحت نظام در رسانه‌ها بالا گرفته و نام‌های مختلفی مطرح می‌شود.

اکنون پس از دو سال و با درگذشت آیت‌الله محمود هاشمی شاهرودی در جایگاه رییس مجمع تشخیص مصلحت نظام بار دیگر این بحث موضوعیت یافته است.

در آن یادداشت که طبعا قبل از انتصاب آیت‌الله هاشمی شاهرودی نوشته و منتشر شد از حسن روحانی رییس جمهوری هم به سبب شخصیت حقیقی و هم حقوقی به عنوان یک گزینه یاد شد و در مرتبه بعد به نام‌هایی که شنیده می شد، اشاره شد: آقایان هاشمی شاهرودی، علی اکبر ناطق نوری، غلامعلی حداد عادل و علی اکبر ولایتی و این که احمدی نژادی ها هم او را شایسته تصاحب این عنوان می‌دانند. دست آخر و با چند ماه فاصله البته چنان که می‌دانیم سید محمود هاشمی شاهرودی در تابستان 96 به ریاست مجمع منصوب شد.

نکتۀ اصلی در آن یادداشت این بود که آنچه فراموش شده این است که تا اسفند سال 75 ریاست مجمع با رییس جمهوری بود ( البته با حکم رهبری و نه به صورت خودکار یا با انتخاب اعضا) و از آن پس بود که دیگر رییس جمهوری بر کرسی ریاست مجمع ننشست و سه رییس جمهور بعدی رییس مجمع نشدند.

همچنین متذکر شدم در قانون اساسی 1358 نهاد مجمع پیش بینی نشده بود اما در بازنگری ودر سال 68 به قانون اساسی اضافه شد و هر چند اشاره نشده که ریاست آن با رییس جمهوری است اما درباره شوراهای دیگر آمده که رییس جمهوری رییس آنهاست و مقررات به آیین نامه سپرده شده است.

در آیین نامه اولیه خود مجمع اما تصریح شده که در محل ریاست جمهوری تشکیل می شود (‌ماده یک) و ریاست مجمع با رییس جمهوری و البته با حکم رهبری است ( ماده 3) و بر همین اساس در سال 68 هاشمی رفسنجانی که رییس جمهور شده بود رییس مجمع هم شد.

در پایان ریاست جمهوری هاشمی رفسنجانی و در اسفند 1375 اما او برای دوره 5 ساله بعد رییس مجمع شد و می توان احتمال داد که یا آیین نامه تغییر کرده بود یا هاشمی رفسنجانی را مستثنا کرده بودند و این استثنا را اعضا قبول داشتند.

از این رو با درگذشت هاشمی رفسنجانی این تصور درگرفت که رییس جمهوری ( به صفت حقوقی و نه این که حسن روحانی است یا دیگری) رییس مجمع می شود منتها در فضای قبل و بعد از انتخابات و با تشدید رقابت عملا این امکان نبود.

چرا رییس جمهوری مناسب‌ترین گزینۀ ریاست مجمع تشخیص است؟/ 8 دلیل

با این همه همچنان به نظر می رسد مناسب ترین گزینۀ ریاست مجمع تشخیص مصلحت نظام پس از 22 سال بار دیگر رییس جمهوری است. تکرار می کنم: نه چون حسن روحانی است که منظور شخصیت حقوقی رییس جمهوری است. به 10 دلیل:

نخست به همان دلیلی که ذکر شد. وقتی در آیین نامه اولیه ذکر شده جلسات در دفتر رییس جمهوری تشکیل می‌شود به این معنی است که ریاست هم با اوست.

دوم: رییس جمهوری در هر شورای عالی که با عنوان حقوقی شرکت می‌کند رییس است. چه شورای عالی امنیت ملی باشد چه شورای عالی انقلاب فرهنگی. چه شورای عالی فضای مجازی و چه شورای عالی هماهنگی اقتصادی. «عالی ترین مقام رسمی کشور پس از رهبری» نمی تواند پایین‌دست یک مقام دیگر بنشیند. چنان که گفته شد هاشمی رفسنجانی قرار بود مستثنا باشد.

شاید گفته شود پس چگونه در مجلس خبرگان رهبری شرکت می‌کند در حالی که رییس، دیگری است؟ پاسخ، روشن است. در آنجا اگر عضو باشد به اعتبار ریاست جمهوری نیست. کما این که دو رییس جمهوری قبلی عضو خبرگان نبودند و آقای روحانی قبل از این که رییس جمهوری شود عضو خبرگان بود. پس هر جا که به عنوان رییس جمهوری شرکت می‌کند رییس است. در واقع نمی تواند رییس نباشد.

سوم: اعضای مجمع تشخیص مصلحت به جز رییس جمهور و رییس مجلس تماما انتصابی‌اند. حضور یک مقام انتخابی در رأس آن اعتبار این نهاد را افزایش می‌دهد. ( چون یکی از وظایف رسیدگی به اختلافات مجلس و شورای نگهبان است طبعا نمی تواند رییس مجلس باشد).

چهارم: چه در دوران ریاست جمهوری آیت‌الله خامنه ای و چه هاشمی رفسنجانی ریاست مجمع با رییس جمهوری بود. پس می توان گفت سنت اولیه چنین اقتضا می‌کند.

پنجم: در اصل 111 قانون اساسی آمده است که چنانچه مجلس خبرگان رهبری نتواند رهبر جدید را انتخاب کند «شورای موقت رهبری» تشکیل می شود. این شورا سه عضو دارد: «رییس جمهوری، رییس قوۀ قضاییه و یکی از فقهای شورای نگهبان به انتخاب مجمع تشخیص مصلحت نظام».

از این اصل هم بر می آید که فرض قانون اساسی این است که رییس جمهوری رییس مجمع تشخیص مصلحت نظام هم هست و گرنه قطعا در چنین شورایی نام او هم می‌آمد. اگر رییس مجلس نیامده به خاطر این است که رییس مجلس در واقع سخنگوی مجلس است و رییس به معنی مصطلح نیست و به خاطر همین هر سال انتخاب می‌شود. اگر رییس خبرگان هم نیست به این خاطر است که انتخاب رهبری را مجلس خبرگان انجام می‌دهد و از منظری بالاتر در جریان است.

ششم: قانون اساسی و قانون عادی شرط اجتهاد برای ریاست مجمع نگذاشته است. در حالی که به جز اعضای مجلس خبرگان رهبری 10 مقام باید مجتهد باشند: رهبر، رییس قوه قضاییه، دادستان کل کشور، وزیر اطلاعات و 6 فقیه شورای نگهبان.

به نظر می‌رسد این که شرط اجتهاد برای رییس مجمع گذاشته نشده هم به خاطر همین است که هر رییس جمهوری مجتهد نیست.

چرا رییس جمهوری مناسب‌ترین گزینۀ ریاست مجمع تشخیص است؟/ 8 دلیل

هفتم: ایران تنها یک مجلس قانون‌گذاری دارد ( البته مطابق قانون اساسی وگرنه چند شورای عالی در عمل قانون‌گذاری می کنند) و بر خلاف علاقه مرحوم هاشمی شاهرودی، مجمع تشخیص مصلحت نظام هیچ شباهتی به مجلس سنا ندارد. زیرا «مصلحت» تئوری بنیانگذار نظام برای گره‌گشایی و محدود و محصور نبودن در احکام اولیه فقهی است و هم او 12 بهمن 1357 در بهشت زهرا و در اولین نطق رسمی خود (اگر سخنرانی تشکر آمیز فرودگاه مهرآباد را صرفا برای سپاس بدانیم) با صراحت تمام گفت: «مجلس سنا حرف مزخرفی است».

از این رو حضور رییس جمهوری در رأس مجمع بیم تبدیل آن به سنا و رقابت با نهادهای انتخابی خاصه پارلمان را می زداید. در آذر 1367 هم وقتی شماری از نمایندگان مجلس در نامه ای به امام خمینی ابراز نگرانی کردند که مجمع تشخیص مصلحت - که آن روز شورای تشخیص مصلحت بود- دست به قانون‌گذاری بزند و با مجلس رقابت کند، امام به صراحت پاسخ داد همه روال باید به قانون اساسی بازگردد و برخی تصمیمات به اقتضای جنگ بوده است.

هشتم: حضور رییس جمهوری در رأس مجمع مشکل تفسیر انتخاب رییس را هم حل می‌کند چون با آشکار شدن اختلاف‌ها و شکاف‌ها رییس از هر جناح و طیفی که باشد حود را نزدیک‌تر معرفی می‌کند. حال آن که با حضور شخصیت حقوقی چنین تصوری درنمی‌گیرد.

نهم: چنانچه رییس جمهور رییس مجمع باشد مصوبات آن را مانند مصوبات مجلس ابلاغ می کند. محمود احمدی نژاد معتقد بود که قانون اساسی تنها وظیفه ابلاغ مصوبات مجلس را بر عهده رییس جمهور گذاشته نه مصوبات مجمع را و به همین خاطر از ابلاغ برخی از مصوبات مجمع سرباز می زد. در این حالت اما این مشکل هم حل می شود. ضمن این که نمایندگان مجلس امکان سؤال از رییس جمهور را دربارۀ این ابلاغ ها دارند و بنیان مردم سالاری تقویت می شود در حالی که از غیر رییس جمهور چنین امکانی ندارند. 

دهم: نمایۀ نظام پس از رهبری، رییس جمهوری و رییسان دو قوه دیگر است. وقتی رییس مجمع غیر رییس جمهوری باشد یک مقام دیگر هم در این نمایه قرار می گیرد و طبعا چون اظهار نظر می کند اگر هم سو با مقامات انتخابی نباشد از شفافیت تصویر مردم سالارانه می کاهد. کما این که مردم در سال 92 به روحانی رأی دادند تا توافق هسته ای را انجام دهد و دو سال بعد موفق شد. در سال 94 به نمایندگانی بیشتر رأی دادند که با برجام موافق بودند. در سال 96 هم به رغم اعلام ترامپ به خروج از برجام باز به روحانی رأی دادند. رییس و اکثریت نمایندگان مجلس هم موافق برجام اند. اما دو سال است که لوایح مبارزه با پول شویی بین شورای نگهبان و مجمع سرگردان اند و منتخبان مستقیم مردم نمی توانند ارادۀ خود را اعمال کنند. در حالی که هدف از تشکیل مجمع سازگارسازی با قواعد مدرن بود و گرنه اگر بنا بر سنت و شرع بود شورای نگهبان کفایت می کرد.

با این 10 نکته یا با دلایل 10 گانه به نظر می‌رسد مناسب‌ترین گزینه برای ریاست مجمع تشخیص مصلحت نظام «رییس جمهوری» است و باید تأکید کنم منظور از این گزاره شخصیت حقوقی اوست نه این که چون حالا حسن روحانی است بگوییم روحانی و اگر دیگری رییس جمهوری بود نمی‌گفتیم آن دیگری. صحبت از جایگاه حقوقی است و البته تصمیم و تشخیص نهایی با رهبری است.

مطالب مرتبط

کلید واژه ها

 ریاست مجمع تشخیص است رییس جمهوری 

ارسال نظر  خوانندگان :

نام  
ایمیل  
وب سایت (اختیاری)  
متن  
  تصویر امنیتی  

کد امنیتی تصویر بالا را در کادر  وارد کنید

 
   
         

نظرات کاربران

   


 
     

آخرین اخبار

رئیس هیأت پزشکی ورزشی کرمانشاه معرفی شد

قیمت‌های نامتعارف مسکن توجیهی ندارد/ نظارت اتاق اصناف، اتحادیه‌ها و تعزیرات حکومتی هم در دقیق‌تر و جدی تر وجود داشته باشد.

نگاهی تاریخی به روسای کمیسیون امنیت ملی مجلس

معافیت سربازی فرزندان "ایثارگران" لغو شد/ مشمولان متاهل غایب به ازای هر فرزند 3 ماه "کسر خدمت" می‌گیرند

فردا آخرین مهلت ثبت نام عتبات دانشگاهیان/قرعه کشی ۳۰ خرداد

با مدیرانی که از عوامل آتش‌سوزی‌ها شکایت نکنند، برخورد می‌شود

رابطه خواب و سلامت پوست

سردار «جاویدان» فرمانده انتظامی کرمانشاه شد

نحوه استفاده اصحاب رسانه از تسهیلات بیمه تکمیلی اعلام شد

استاندارکرمانشاه: کرمانشاه 2020 ظرفیت گردشگری غرب ایران را به دنیا معرفی می‌کند

قیمت رهن و اجاره مسکن در نقاط مختلف اسلام آبادغرب اعلام شد

داوطلبان منتظر تعویق زمان کنکور نباشند/تعریف ظرفیت اضافه برای داوطلبان سیل زده

جهاد سازندگی یکی از سازمان‌های مؤثر در انقلاب اسلامی ایران بود

اگر کسی بخواهد برجام را بعد از این دو ماه ادامه دهد، وثوق الدوله این زمان است؛ در تاریخ اسمش به نام جاسوس انگلیس ثبت خواهد شد / اگر مقاومت شود، خداوند با 5000 فرشته علامت‌دار، مومنان را یاری خواهد کرد / از کجا معلوم مذاکره‌ای که الان ساز می‌کنند به نتیجه برسد، حرم امام رضا، بقیع نشود؟

ترامپ در دیدار نخست‌وزیر ژاپن با رهبر انقلاب تحقیر شد / حجاب موعظه و نصحیت نیست، قانون است؛ احسنت بر فرمانده ناجا که گفت با قانون‌شکنان برخورد خواهد شد / حمایت از آمران و ناهیان باید از سوی مردم باشد؛ مانند حمایتی که از راننده اسنپ شد / در ماجرای هنجارشکنی مازندران، دستگاه قضایی خوب وارد شده؛ الحمدلله اراده جدی است

تصویب آیین نامه اجرایی قانون مقابله با تقلب علمی

نخست وزیر ژاپن وارد تهران شد / دیدار با روحانی عصر امروز؛ ملاقات با رهبر معظم انقلاب فردا / تجمع «خودجوش» تعدادی از اصولگرایان در مهرآباد، همزمان با ورود آبه

فرمانده ناجا: کشف حجاب جرم است / با متخلفان کشف حجاب در خودروها برخورد می‌شود / اگر افراد اعتراض دارند، فرم پر کنند تا به آن رسیدگی شود

آتش سوزی مزارع گیلانغرب را فرا گرفت آتش سوزی مزارع گیلانغرب را فرا گرفت

تحجر فکری برخی از مدیران سبب فراری شدن سرمایه‌گذاران شده است.

برداشت انگور از تاکستانهای قصرشیرین آغاز شد

مدیر پایگاه: برای ادامه پروژه‌های عمرانی مجموعه جهانی"بیستون" منتظر اعتبار هستیم

"علی‌حیدر کرمی" مدیرعامل سازمان همیاری شهرداری‌های کرمانشاه شد

کدام مسئولان نظام باید دارایی خود، همسر و فرزندان‌شان را اعلام کنند؟

بازوند با خانواده «میترا استاد» تماس نگرفته، به خوزستان هم نمی‌رود

هیولاهای گهواره بزمجه از آب درآمدند

معاون استاندار کرمانشاه سه راهکار عملیاتی برای رونق صنایع دستی ارائه کرد

رابطه ایران و آمریکا احتیاجی به میانجی ندارد/ برخی برای رسیدن به قدرت عجله دارند

کمک ۴۵ میلیاردی به سیل‌زدگان کرمانشاه بزودی پرداخت می‌شود

تصویب استفساریه پرداخت مزایای مناطق جنگی به بازنشستگان

قیمت قربانی حج ۹۸ اعلام شد

سید جواد حسینی سرپرست وزارت آموزش و پرورش شد

تغییر در نحوه برگزاری آزمون آیین‌نامه راهنمایی و رانندگی

معتمدی، سرپرست جمعیت هلال احمر کرمانشاه شد

طرحهای اشتغال با ارزش بیش از یک میلیارد تومان پالایش می‌شوند

مصری امضایش را پس گرفت؛ استیضاح سلطانی فر از حدنصاب افتاد

۱۵ هکتار از اراضی مرتعی بیستون در آتش سوخت+ عكس

توزیع کارت کنکور کارشناسی ارشد از 20 خرداد

کواکبیان، ذوالنوری و فلاحت‌پیشه گزینه‌های ریاست کمیسیون امنیت ملّی هستند

«مجتبی‌ زینی‌وند» سرپرست وزارت آموزش و پرورش شد

دادستانی ورود کرد/ جلسه فوری برای رسیدگی به وضعیت اجاره بها در اسلام آباد غرب

آغاز ثبت نام نقل و انتقالات دانشگاه آزاد از امروز

نخست وزیر ژاپن در سفر به تهران احتمالا پیشنهاد کند روحانی و ترامپ پاییز امسال در حاشیه اجلاس مجمع عمومی سازمان ملل، دیدار کنند / شینزو آبه سال ۱۳۶۲ همراه با پدرش که وزیر خارجه بود، برای میانجیگری بین ایران و عراق به تهران آمده بود

دهم تیر، زمان اعلام احزاب دارای پروانه فعالیت سیاسی

کرمانشاهیان ۳ میلیارد تومان "زکات فطره" پرداخت کردند

خبرهای خوش زیست‌محیطی برای دیار سنگ و آب/ افزاش گونه های نادر گیاهی و جانوری

پذیرش استعفای بطحایی / استعفای او بابت کاندیداتوری در انتخابات مجلس است

مردم فریب آگهی های های جعلی استخدامی را نخورند

زکات فطره 8000 تومان است

مزارع دشت ذهاب طعمه حریق سیگار راننده کمباین شد/ 78.1 هکتار در آتش سوخت

تبلیغات

http://aftabnews.ir/files/adv//33_673.jpg


  طراحی و پیاده سازی توسط پیشگامان ایده نگار

  تمامی حقوق متعلق به سایت آفتاب کرمانشاه می باشد-برای نمایش بهتر از مرورگر Firefox یا Chrome استفاده کنید